Platforma rezerwacyjno-informacyjna - nie udziela porad ani diagnozy. W kryzysie: 116 123 · 112 · 800 70 2222
Zaburzenia (ICD-11) ICD-11: 6B43

Zaburzenie adaptacyjne

Nadmierna, utrudniająca funkcjonowanie reakcja na dający się wskazać stresor, na przykład rozwód, utratę pracy, chorobę czy przeprowadzkę.

Zaburzenie adaptacyjne pojawia się wtedy, gdy konkretne wydarzenie przerasta możliwości poradzenia sobie. Myśli krążą wokół problemu, wracają w nocy, trudno się skupić na czymkolwiek innym. Do tego dochodzą obniżony nastrój, lęk, drażliwość, zaburzenia snu i poczucie, że życie wypadło z rytmu, choć obiektywnie sytuacja jest do udźwignięcia.

Kluczowe jest tu wyraźne powiązanie objawów ze stresorem: rozstaniem, diagnozą choroby, zwolnieniem, migracją, konfliktem lub mobbingiem w pracy. Objawy zwykle pojawiają się w ciągu miesiąca od wydarzenia i ustępują, gdy sytuacja się stabilizuje albo gdy człowiek zdąży się do niej przystosować. Nie oznacza to jednak, że trzeba przeczekać to w samotności.

Krótkoterminowa psychoterapia, wsparcie kryzysowe i praca nad konkretnymi strategiami radzenia sobie przynoszą tu szybkie efekty, a wsparcia udziela psycholog pracujący z kryzysem życiowym. Warto zgłosić się, gdy po kilku tygodniach nie widać poprawy, objawy narastają albo pojawiają się myśli rezygnacyjne. Rozpoznanie stawia specjalista, a ten wpis ma wyłącznie charakter informacyjny.

Kryteria diagnostyczne wg ICD-11

Zaburzenie adaptacyjne (ICD-11) · kod 6B43

  • Wystąpił dający się zidentyfikować stresor psychospołeczny lub seria takich stresorów, na przykład rozwód, utrata pracy, choroba, przeprowadzka.
  • Występuje nadmierne zaabsorbowanie stresorem i jego konsekwencjami: zamartwianie się, powracające myśli, ciągłe rozważanie skutków.
  • Obecna jest wyraźna trudność w przystosowaniu się do zmiany, często z objawami lękowymi lub depresyjnymi.
  • Objawy pojawiają się zwykle w ciągu miesiąca od zadziałania stresora.
  • Powodują istotne cierpienie albo pogorszenie funkcjonowania w ważnych obszarach życia.
  • Objawy zwykle ustępują w ciągu około 6 miesięcy od ustania stresora lub od przystosowania się do nowej sytuacji.
  • Obrazu nie tłumaczy lepiej inne zaburzenie, na przykład epizod depresyjny, zaburzenie lękowe czy reakcja żałoby.

Kryteria podajemy w formie skróconej i informacyjnej. Rozpoznanie stawia wyłącznie specjalista na podstawie badania, wywiadu i różnicowania z innymi przyczynami objawów.

Spotykane też jako: zaburzenia adaptacyjne, reakcja na stres, kryzys adaptacyjny

Powiązane hasła

Zespół stresu pourazowego (PTSD) Zaburzenie rozwijające się po skrajnie zagrażającym lub przerażającym wydarzeniu, w którym uraz powraca w postaci natrętnych wspomnień i poczucia ciągłego zagrożenia. Przedłużająca się reakcja żałoby Utrzymująca się długo po stracie, intensywna tęsknota i zaabsorbowanie osobą zmarłą, które wyraźnie utrudnia powrót do codziennego funkcjonowania. Depresja (epizod depresyjny) Epizod depresyjny to utrzymujące się obniżenie nastroju i utrata zdolności do odczuwania przyjemności, trwające co najmniej dwa tygodnie. Depresja wpływa na sen, apetyt, energię i myślenie o sobie. Wypalenie zawodowe Zjawisko wynikające z przewlekłego stresu w pracy, z którym nie udało się skutecznie poradzić. W ICD-11 nie jest klasyfikowane jako zaburzenie psychiczne.

Ważne: to hasło słownikowe, nie diagnoza. Jeśli opis pasuje do tego, co przeżywasz, umów konsultację ze specjalistą. W kryzysie zadzwoń: 116 123, 112 lub 800 70 2222.