PMDD to znacznie więcej niż typowy zespół napięcia przedmiesiączkowego. Na kilka dni przed miesiączką pojawiają się bardzo silna chwiejność emocjonalna, drażliwość, przygnębienie, lęk, poczucie utraty kontroli, a także objawy z ciała: bolesność piersi, wzdęcia, bóle głowy, senność i zmiany apetytu. Objawy potrafią rujnować relacje i pracę.
Kluczowa jest powtarzalność w cyklu: objawy narastają w fazie przed krwawieniem, ustępują w ciągu kilku dni od jego rozpoczęcia i praktycznie znikają w tygodniu po miesiączce. Właśnie to odróżnia PMDD od depresji i zaburzeń lękowych, które utrzymują się niezależnie od cyklu, choć mogą się przed miesiączką nasilać.
W ICD-11 PMDD ujęto w rozdziale chorób układu moczowo-płciowego, z odniesieniem do zaburzeń nastroju. W diagnozie bardzo pomaga prowadzenie dzienniczka objawów przez co najmniej dwa cykle. Leczenie ustala się z lekarzem, obejmuje ono postępowanie ginekologiczne, farmakoterapię i wsparcie psychologiczne. Ten wpis ma charakter informacyjny.
Kryteria diagnostyczne wg ICD-11
Przedmiesiączkowe zaburzenie dysforyczne (ICD-11) · kod GA34.41
- W większości cykli miesiączkowych w ciągu ostatniego roku występuje zespół objawów pojawiających się na kilka dni przed rozpoczęciem krwawienia.
- Obecne są nasilone objawy nastroju: chwiejność emocjonalna, drażliwość, obniżenie nastroju, lęk lub napięcie.
- Towarzyszą im objawy somatyczne, poznawcze lub behawioralne: bolesność piersi, wzdęcia, bóle głowy, bóle stawów i mięśni, senność lub bezsenność, zmiany apetytu, trudności z koncentracją, mniejsze zainteresowanie codziennymi aktywnościami.
- Objawy ustępują w ciągu kilku dni od rozpoczęcia miesiączki i są minimalne lub nieobecne w tygodniu po jej zakończeniu.
- Wzorzec ten powinien zostać potwierdzony prospektywnie, na podstawie dzienniczka objawów prowadzonego przez co najmniej dwa cykle.
- Objawy powodują istotne cierpienie albo wyraźne pogorszenie funkcjonowania osobistego, rodzinnego, zawodowego lub społecznego.
- Objawy nie są jedynie zaostrzeniem innego zaburzenia psychicznego ani choroby somatycznej.
Kryteria podajemy w formie skróconej i informacyjnej. Rozpoznanie stawia wyłącznie specjalista na podstawie badania, wywiadu i różnicowania z innymi przyczynami objawów.
Spotykane też jako: pmdd, zespół napięcia przedmiesiączkowego, pms