Platforma rezerwacyjno-informacyjna - nie udziela porad ani diagnozy. W kryzysie: 116 123 · 112 · 800 70 2222
Mechanizmy obronne

Wyparcie

Wyparcie to nieświadome usunięcie ze świadomości wspomnienia, pragnienia albo uczucia, które byłoby zbyt bolesne. Człowiek naprawdę tego nie pamięta, nie udaje.

W wyparciu treść nie znika, tylko przestaje być dostępna dla świadomości. Nadal działa: wraca w snach, w przejęzyczeniach, w napięciu w ciele, w nagłym lęku bez wyraźnego powodu. To dlatego ktoś potrafi opowiadać o bardzo trudnym okresie życia spokojnym głosem, jakby mówił o kimś obcym, a jednocześnie źle sypiać i nie wiedzieć dlaczego.

Typowy przykład: dorosła osoba nie pamięta całych lat dzieciństwa, w których działo się coś przykrego, ale bez powodu unika konkretnego zapachu, dzielnicy albo tonu głosu. Inny przykład to złość na bliską osobę, której nie wolno było czuć w domu rodzinnym, więc znika ze świadomości i zamienia się w bóle głowy albo w ciągłe zmęczenie.

Krótkoterminowo wyparcie ratuje: pozwala funkcjonować po stracie albo po wypadku, kiedy przeżycie wszystkiego naraz byłoby nie do zniesienia. Szkodzi, gdy trwa latami i odcina od własnych potrzeb. W terapii nie chodzi o gwałtowne wydobywanie wspomnień, tylko o bezpieczne tempo, w którym psychika sama zaczyna dopuszczać to, co odłożyła.

Spotykane też jako: represja, wypieranie

Ważne: to hasło słownikowe, nie diagnoza. Jeśli opis pasuje do tego, co przeżywasz, umów konsultację ze specjalistą. W kryzysie zadzwoń: 116 123, 112 lub 800 70 2222.